Trước khối lượng dữ liệu đất đai khổng lồ cần rà soát, việc xác định chính xác khu vực bất thường để tập trung nguồn lực xử lý là yêu cầu cấp thiết. Tập đoàn VNPT đã tích hợp ảnh vệ tinh, UAV và trí tuệ nhân tạo không gian địa lý (GeoAI) vào hệ thống quản lý, tạo nên quy trình toàn trình từ phát hiện, đối soát đến cập nhật dữ liệu.
"Số hóa" và kiểm soát dữ liệu đất đai theo không gian
Một cơ sở dữ liệu đất đai hoàn chỉnh không chỉ dừng lại ở thông tin thuộc tính hay hồ sơ giấy, mà quan trọng hơn phải phản ánh chính xác vị trí, ranh giới hình học của từng thửa đất trên thực địa. Do đó, công tác làm sạch dữ liệu bắt buộc phải kiểm tra song song cả hồ sơ pháp lý lẫn dữ liệu không gian.
Nếu bỏ qua khâu xử lý lỗi không gian, hệ thống vẫn sẽ tồn tại các sai sót nghiêm trọng như thửa đất bị chồng đè, lệch vị trí hoặc không thể kết nối với hồ sơ địa chính. Việc đưa công nghệ tiên tiến vào quy trình giúp cán bộ chuyên môn sớm nhận biết vùng bất thường để khoanh vùng xử lý.
Mô hình này tận dụng góc nhìn diện rộng của ảnh vệ tinh để theo dõi biến động đất đai; dùng UAV để chụp chi tiết các vùng trọng điểm; đồng thời lấy hồ sơ địa chính và kết quả xác minh thực tế làm căn cứ pháp lý quyết định. Sự kết hợp giữa xử lý ảnh tự động và AI giúp sàng lọc nhanh chóng khối lượng dữ liệu khổng lồ, đưa các điểm nghi vấn đến cán bộ vận hành một cách tức thì.
Phương pháp tiếp cận này giúp cơ quan chức năng chuyển từ kiểm tra dàn trải sang khoanh vùng trọng tâm, tối ưu hóa nguồn lực. Đối với những khu vực thiếu dữ liệu bản đồ, hình ảnh công nghệ sẽ hỗ trợ khảo sát và chuẩn bị dữ liệu ban đầu. Dù vậy, ảnh công nghệ chỉ phản ánh hiện trạng bề mặt; giá trị pháp lý chính thức của thửa đất vẫn hoàn toàn phụ thuộc vào hồ sơ và sự thẩm định của cơ quan có thẩm quyền.
Quy trình toàn trình từ rà soát đến kiểm soát tiến độ
Để đưa công nghệ vào sâu trong nghiệp vụ, VNPT đã tích hợp hệ thống VNPT iLIS với trang thi công hỗ trợ toàn trình xây dựng cơ sở dữ liệu đất đai. Trong đó, VNPT iLIS là nền tảng cốt lõi hỗ trợ quản lý dữ liệu địa chính, đăng ký biến động, cấp giấy chứng nhận, luân chuyển hồ sơ và kết nối thông tin, nhờ tích hợp sẵn công cụ bản đồ GIS biên tập ranh thửa. Đồng hành cùng VNPT iLIS, trang thi công hỗ trợ toàn trình quản trị chi tiết toàn bộ chuỗi công việc: từ tiếp nhận, kiểm kê nguồn tài liệu, phân loại chất lượng, số hóa, chuẩn hóa, liên kết hồ sơ với thửa đất, đến kiểm tra dữ liệu không gian và đẩy dữ liệu sạch vào hệ thống.
Ở khâu rà soát không gian, hệ thống cho phép chồng xếp lớp ranh thửa lên ảnh vệ tinh để tự động đánh dấu các lỗi thường gặp: ranh thửa cắt qua nhau, thửa nhỏ không khớp ranh, ranh thửa chồng lên đường giao thông hoặc nhóm thửa lệch vị trí. Trường hợp ảnh vệ tinh chưa rõ nét, thiết bị UAV sẽ được điều động để ghi hình chi tiết bờ thửa, công trình, đường xá... giúp tổ công tác chuẩn bị kỹ nội dung trước khi xuống địa bàn, tránh đi lại nhiều lần.
Dựa trên hồ sơ và kết quả xác minh, cán bộ sẽ thực hiện thao tác kỹ thuật trên hệ thống để nối ranh, tách/gộp thửa bị phân mảnh hoặc chỉnh sửa phần diện tích bị chồng lấp. Đặc biệt, trang thi công còn hoạt động như một công cụ quản trị tiến độ trực quan. Hệ thống cập nhật liên tục số lượng hồ sơ tiếp nhận, số trường hợp đã hoàn thành, danh sách tồn đọng kèm nguyên nhân và trách nhiệm cá nhân cụ thể. Nhờ đó, lãnh đạo có thể dễ dàng theo dõi, kịp thời điều phối nguồn lực vào các "nút thắt" đang bị chậm.
Giải pháp của VNPT không chỉ giúp rút ngắn thời gian xử lý đơn lẻ mà tạo ra chuỗi liên kết chặt chẽ: từ phát hiện bất thường, đối chiếu hồ sơ, xử lý kỹ thuật đến kiểm tra và cập nhật. Khi hoàn thành, dữ liệu sẽ liên tục được duy trì độ chính xác cao nhờ sự phối hợp giữa ảnh vệ tinh định kỳ và công tác đăng ký biến động đất đai thường xuyên.
